«Η διδασκαλία του μαθήματος των θρησκευτικών στην Ευρώπη» ήταν η εισήγηση του Δρ. Νομικής, Δρ. Θεολογίας, καθηγητή Εκκλησιαστικού Δικαίου Α.Π.Θ. κ. Δημήτριου Νικολακάκη την Δευτέρα 2 Μαρτίου 2026 στην Σχολή Γονέων – Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κατερίνης. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε σε Συνδιοργάνωση με το Πνευματικό Κέντρο της Ι.Μ. Κατερίνης «Ο Άγιος Φώτιος»
Στην έναρξη οι φίλοι της σχολής ενθουσιάστηκαν από το χορευτικό συγκρότημα του Συλλόγου Κρητών Πιερίας «Οι Σταυραετοί» που «άνοιξε» την εκδήλωση.
Ο κ. Νικολακάκης με νομικά επιχειρήματα αποκατέστησε μια αλήθεια και διέψευσε μια επιχειρηματολογία ότι η μετατροπή του μαθήματος σε θρησκειολογικό πρέπει να λάβει χώρα λόγω του Δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή των προβλέψεων της Ευρωπαϊκής σύμβασης των δικαιωμάτων του ανθρώπου. Ο έμπειρος καθηγητής με την κατάρτιση του νομικού τόνισε, μεταξύ άλλων στην ομιλία του.
Επέλεξα ως θέμα «Το μάθημα των Θρησκευτικών στην Ευρώπη» γιατί είδα ότι ταιριάζει με την θεματολογία της μακροχρόνιας προσφοράς της Σχολής Γονέων Κατερίνης. Η νομική βάση για την παροχή εκπαίδευσης στηρίζεται στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου. Το άρθρο δυο του πρώτου πρόσθετου πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ κατοχυρώνει το δικαίωμα στην εκπαίδευση. Το γενικό δικαίωμα στην δημόσια ή στην ιδιωτική. Οι φυσικοί γονείς ή οι υιοθετήσαντες είναι υπεύθυνοι για την εκπαίδευση του. Οι φυσικοί γονείς μπορούν να αρνηθούν την υιοθεσία αν υπάρχουν φιλοσοφικές ή θρησκευτικές πεποιθήσεις διαφορετικές.
Η θέση του μαθήματος των Θρησκευτικών στα δημόσια σχολεία είναι ένα διαρκώς επίκαιρο νομικό ζήτημα που αφορά τόσο το εθνικό, όσο και το διεθνές δίκαιο. Από την αλληλεπίδραση των κρατικών και των διακρατικών δικαιϊκών πηγών γεννάται ένας κοινός νομικός πολιτισμός ανάμεσα στα Κράτη, ο οποίος συμβιώνει μαζί με τη μοναδικότητα κάθε κρατικής έννομης τάξης. Έτσι, παρά τις επιμέρους διαφορές υπάρχουν κοινά σημεία αναφοράς που καθορίζουν την εξέλιξη κάθε εθνικής νομοθεσίας.
Κάθε Κράτος σύμφωνα με την ΕΣΔΑ έχει την ευχέρεια, τόσο να εντάξει στο σχολικό πρόγραμμα το μάθημα των Θρησκευτικών, όσο και να απέχει πλήρως από τη θρησκευτική εκπαίδευση στα δημόσια σχολεία. Εφόσον το μάθημα των Θρησκευτικών λάβει μία θέση στο δημόσιο σχολείο, μπορεί να προσλάβει ομολογιακό χαρακτήρα. Επίσης, υπάρχει η διαζευκτική επιλογή ενός μαθήματος που προσομοιάζει στη «γνώση του Χριστιανισμού». Επιπλέον, αντί των προηγούμενων, κάθε κρατική νομοθεσία δύναται να οργανώσει ένα μάθημα θρησκειολογικό, το οποίο ενδεχομένως περιέχει και αρχές φιλοσοφίας.
Το θρησκειολογικό μάθημα δεν αποκλείεται να δίνει έμφαση στην επικρατούσα, την επίσημη ή τη θρησκεία που παίζει ιδιαίτερο ρόλο στην ιστορία και την παράδοση της χώρας. Όλες οι παραπάνω δυνατότητες δεν είναι ασύμβατες με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, εφόσον τελικά το μάθημα των Θρησκευτικών:
α) παραθέτει τη διδακτέα ύλη πληρώντας τους όρους της αντικειμενικότητας, του πλουραλισμού, της ανάπτυξης της κριτικής σκέψης, καθώς και της απαγόρευσης της κατήχησης και του προσηλυτισμού.
β) είναι προαιρετικό ή,
γ) εφόσον είναι υποχρεωτικό, προβλέπεται το δικαίωμα απαλλαγής από την παρακολούθησή του για όσους μαθητές ενστερνίζονται θρησκευτικές ή φιλοσοφικές πεποιθήσεις μη σύμφωνες με το περιεχόμενο του μαθήματος.
Το μάθημα των Θρησκευτικών είτε ομολογιακό χαρακτήρα έχει, είτε θρησκειολογικό με έμφαση σε μία θρησκεία προβλέπεται πάντα η δυνατότητα απαλλαγής.
Το κάθε κράτος σύμφωνα με την ΕΣΔΑ, μπορεί να εντάξει ή να απεντάξει το μάθημα από την εκπαίδευση. Να λάβει ομολογιακό χαρακτήρα ή θρησκειολογικό. Αυτή είναι η αλήθεια και τα περί του αντιθέτου δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.
Δελτίο Τύπου