Μία σημαντική αναβάθμιση για την ελληνική οικονομία ανακοίνωσε ο οίκος πιστοληπτικής αξιολόγησης Standard & Poor’s, ανεβάζοντας την πιστοληπτική ικανότητα της χώρας κατά μία βαθμίδα στην κατηγορία ΒΒΒ. Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο παγκόσμιας οικονομικής αβεβαιότητας, εν μέσω του εμπορικού πολέμου που πυροδότησε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ με την επιβολή δασμών. Παρά τις αντίξοες συνθήκες, η Ελλάδα καταφέρνει πλέον να βρίσκεται δύο σκαλοπάτια πάνω από την επενδυτική βαθμίδα, γεγονός που σηματοδοτεί μια θετική πορεία και ενισχύει την εμπιστοσύνη στην οικονομία της.

Ο οίκος αξιολόγησης αιτιολόγησε την αναβάθμιση επικαλούμενος τη σταθερή δημοσιονομική υπεραπόδοση της χώρας, την ανθεκτικότητα που επιδεικνύει η ελληνική οικονομία και τη διαρκή πτωτική τάση του λόγου χρέους προς το ΑΕΠ. Στο σκεπτικό της απόφασης, η Standard & Poor’s τονίζει ότι η Ελλάδα ξεπέρασε σημαντικά τους δημοσιονομικούς της στόχους για το 2024, επιτυγχάνοντας ένα πρωτογενές πλεόνασμα που εκτιμάται στο 3,5% του ΑΕΠ, το οποίο αντιστοιχεί σε άμεσο πλεόνασμα 0,5% του ΑΕΠ. Αυτό το αποτέλεσμα υπερβαίνει κατά πολύ τον αρχικό στόχο του 2,1% του ΑΕΠ που είχε προβλεφθεί στον προϋπολογισμό. Ο οίκος αποδίδει αυτή την υπεραπόδοση στις αποτελεσματικές προσπάθειες για τη βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης και αναμένει ότι αυτή η τάση θα συνεχιστεί, στηρίζοντας την αύξηση των εσόδων και κατά το τρέχον έτος.

Επιπλέον, η Standard & Poor’s εκτιμά ότι η δημοσιονομική πορεία της Ελλάδας είναι πλέον καλά εδραιωμένη και προβλέπει ότι η κυβέρνηση θα διατηρήσει πρωτογενή πλεονάσματα κατά μέσο όρο 2,7% του ΑΕΠ για την περίοδο 2025-2028. Σημειώνεται ότι, παρά τον πρόσφατο ανασχηματισμό της κυβέρνησης, το νέο υπουργικό συμβούλιο παραμένει προσηλωμένο στη δημοσιονομική σύνεση και στην ανασυγκρότηση αποθεμάτων ασφαλείας. Οι προβλέψεις του οίκου υποδεικνύουν επίσης θετικές κυκλικές εξελίξεις για τα δημόσια ταμεία, παρέχοντας στην κυβέρνηση σημαντική δημοσιονομική ευελιξία για τη λήψη στοχευμένων μέτρων. Η Standard & Poor’s αναμένει ότι τα πρόσθετα έκτακτα έσοδα θα κατευθυνθούν σε μεγάλο βαθμό για την ενίσχυση των δημόσιων επενδύσεων σε υποδομές, ιδίως καθώς τα κονδύλια του NextGenEU αναμένεται να αρχίσουν να απορροφώνται από το 2027.

Σε ό,τι αφορά την πορεία της ελληνικής οικονομίας, ο οίκος αξιολόγησης προβλέπει ότι θα συνεχίσει να επιδεικνύει καλύτερες επιδόσεις σε σύγκριση με τις αντίστοιχες της ευρωζώνης, με τον ρυθμό αύξησης του πραγματικού ΑΕΠ να διαμορφώνεται κατά μέσο όρο στο 2,3% για την περίοδο 2025-2028. Παρά τις ανησυχίες για τον αντίκτυπο του εμπορικού πολέμου του Ντόναλντ Τραμπ, η Standard & Poor’s θεωρεί ότι ο άμεσος αντίκτυπος στην Ελλάδα θα είναι περιορισμένος λόγω των λιγότερων άμεσων εμπορικών δεσμών με τις ΗΠΑ. Αντίθετα, η αύξηση της επενδυτικής δραστηριότητας που συνδέεται με το NextGenEU κατά την περίοδο 2025-2026 αναμένεται να προσφέρει σημαντική ώθηση στην οικονομία. Μεσοπρόθεσμα, η ανάπτυξη αναμένεται να ενισχυθεί από τη συνεχιζόμενη βελτίωση των επιπέδων απασχόλησης, την άνοδο των πραγματικών μισθών και τις πιθανές θετικές δευτερογενείς επιδράσεις από τις αυξημένες δαπάνες της Γερμανίας και της ΕΕ.

Ένα ακόμη θετικό στοιχείο που επισημαίνει η Standard & Poor’s είναι η σαφής και συνεχής βελτίωση του λόγου του καθαρού δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ. Χάρη στα διατηρούμενα πρωτογενή πλεονάσματα και την ανθεκτική ανάπτυξη, ο οίκος προβλέπει ότι ο λόγος αυτός θα μειωθεί στο 114% το 2028, σημειώνοντας μια εντυπωσιακή μείωση κατά 50 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το τέλος του 2019. Αυτή η βελτίωση κατατάσσει την Ελλάδα μεταξύ των χωρών με την ισχυρότερη πρόοδο παγκοσμίως στον τομέα αυτό τα τελευταία χρόνια. Για την περίοδο 2025-2026, η Standard & Poor’s προβλέπει μέσο ρυθμό ανάπτυξης 2,4%, με κινητήριες δυνάμεις τις επενδύσεις και την ιδιωτική κατανάλωση.

Αναφορικά με τους δασμούς Τραμπ, ο οίκος αξιολόγησης εκτιμά ότι ο κίνδυνος για την Ελλάδα είναι διαχειρίσιμος, καθώς η άμεση έκθεση της χώρας στις ΗΠΑ είναι περιορισμένη (περίπου 0,8% του ΑΕΠ σε άμεσες εξαγωγές αγαθών). Ωστόσο, αναγνωρίζεται ότι οι σημαντικότεροι εμπορικοί εταίροι της Ελλάδας, όπως η Γερμανία και η Ιταλία, είναι πιο ευάλωτοι στον αντίκτυπο των αμερικανικών δασμών. Ο μεταποιητικός κλάδος της Ελλάδας, που αποκτά αυξανόμενη σημασία, εξάγει σημαντικό όγκο ενδιάμεσων αγαθών σε αυτές τις χώρες. Επιπλέον, ο ελληνικός ναυτιλιακός κλάδος θα μπορούσε να επηρεαστεί αρνητικά από τη μείωση του παγκόσμιου όγκου συναλλαγών, αν και υπάρχουν πιθανότητες μετριασμού των επιπτώσεων μέσω στρατηγικών επανεξαγωγής και αλλαγής δρομολογίων. Σε κάθε περίπτωση, η Standard & Poor’s θεωρεί απίθανο ένα σοκ στον ναυτιλιακό τομέα να επηρεάσει ουσιαστικά τα δημόσια οικονομικά λόγω της σχετικά χαμηλής συνεισφοράς του στα κρατικά έσοδα.

Ο οίκος αξιολόγησης επισημαίνει επίσης ότι σημαντικές οικονομικές και δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις έχουν καταστήσει την οικονομική πορεία της Ελλάδας πιο βιώσιμη, αν και εξακολουθούν να υπάρχουν προκλήσεις σε τομείς όπως η δικαιοσύνη. Αναφορικά με τις πρόσφατες κοινωνικές αντιδράσεις, όπως οι ευρείας κλίμακας διαμαρτυρίες για την επέτειο της σιδηροδρομικής τραγωδίας στα Τέμπη, η Standard & Poor’s εκτιμά ότι είναι απίθανο να υπονομεύσουν τη βραχυπρόθεσμη πολιτική σταθερότητα.

Για το ελληνικό τραπεζικό σύστημα, ο οίκος θεωρεί ότι οι κίνδυνοι έχουν υποχωρήσει σημαντικά και ότι οι ελληνικές τράπεζες έχουν εισέλθει σε μια νέα φάση σταθερότητας και ανάπτυξης. Το θεσμικό και ρυθμιστικό πλαίσιο της Ελλάδας έχει πλέον ευθυγραμμιστεί περισσότερο με τα πρότυπα της ευρωζώνης, ενισχυμένο από την προληπτική εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος, τα μακροπροληπτικά μέτρα και την επιτυχή διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων (NPEs) μέσω του προγράμματος «Ηρακλής».

Δηλώσεις Κυβερνητικών Αξιωματούχων

Η αναβάθμιση της ελληνικής οικονομίας από τη Standard & Poor’s προκάλεσε έντονη ικανοποίηση στην κυβέρνηση. Ο υπουργός Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης δήλωσε ότι η επενδυτική βαθμίδα ΒΒΒ αποτελεί σημείο εκκίνησης για μια νέα εποχή οικονομικής εξωστρέφειας, ανταγωνιστικότητας, ψηφιοποίησης και καινοτομίας, τονίζοντας ότι η Ελλάδα είναι πλέον ένας αξιόπιστος και σταθερός επιχειρηματικός προορισμός. Στην αναλυτική του δήλωση, ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι οι προβλέψεις της Standard & Poor’s για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας δικαιώνουν τις κυβερνητικές επιλογές και την εμπιστοσύνη των πολιτών στη δημοσιονομική σταθερότητα. Επίσης, ανέφερε ότι η έκθεση του οίκου προβλέπει διατήρηση υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων και σταθερή ανάπτυξη, καθώς και σημαντική μείωση του χρέους. Ο υπουργός Οικονομικών σημείωσε με ικανοποίηση την εκτίμηση της Standard & Poor’s ότι η απασχόληση έχει επιστρέψει στα προ κρίσης επίπεδα του 2008 και προβλέπονται περαιτέρω μειώσεις της ανεργίας και αυξήσεις των εισοδημάτων.

Από την πλευρά του, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης σχολίασε ότι η αναβάθμιση αποτελεί απάντηση στην καταστροφολογία και απόδειξη της εμπιστοσύνης της διεθνούς επενδυτικής κοινότητας στην οικονομική πολιτική της κυβέρνησης. Ο κ. Χατζηδάκης τόνισε τη σημασία της αναγνώρισης από τη Standard & Poor’s της δημοσιονομικής σύνεσης και της συστηματικής προσπάθειας για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής.

Ικανοποίηση για την αναβάθμιση εξέφρασε και ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης, τονίζοντας ότι η ανακοίνωση της Standard & Poor’s αποτελεί μια ακόμα διεθνή αντικειμενική αναγνώριση του μετρήσιμου αποτελέσματος της συστηματικής και αποφασιστικής οικονομικής πολιτικής των κυβερνήσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη. Ο κ. Παπαθανάσης ανέλυσε τα θετικά αποτελέσματα αυτής της πολιτικής, όπως η επιτυχής υλοποίηση του προϋπολογισμού, η αύξηση των εσόδων, η μείωση του δημόσιου χρέους και του κόστους δανεισμού, η ενίσχυση της επιχειρηματικότητας, η αύξηση των εξαγωγών και η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της συνέχισης της σκληρής δουλειάς και των μεταρρυθμίσεων σε ένα περιβάλλον πολιτικής σταθερότητας, με στόχο την αύξηση των εισοδημάτων για όλους και την ισόρροπη ανάπτυξη σε όλη τη χώρα.

Συνολικά, η αναβάθμιση της ελληνικής οικονομίας από τη Standard & Poor’s αποτελεί μια θετική εξέλιξη που επιβεβαιώνει την πρόοδο που έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια και ενισχύει την αξιοπιστία της χώρας στη διεθνή επενδυτική κοινότητα. Η κυβέρνηση εκφράζει την ικανοποίησή της για την αναγνώριση των προσπαθειών της και δεσμεύεται να συνεχίσει την εφαρμογή μιας συνετής και αναπτυξιακής οικονομικής πολιτικής.

Με πληροφορίες από το ΑΠΕ-ΜΠΕ