Σε κρίσιμη καμπή βρίσκεται η ελληνική κυβέρνηση, καθώς εντείνεται η πίεση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την πλήρη εφαρμογή του σχεδίου δράσης που αφορά τον ΟΠΕΚΕΠΕ και το σύστημα ελέγχου και πληρωμών ΟΣΔΕ. Η Κομισιόν, με επιστολή της στις 4 Αυγούστου 2025, ξεκαθάρισε ότι αν δεν υλοποιηθούν οι απαιτούμενες αλλαγές, ενδέχεται να προχωρήσει σε αναστολή των μηνιαίων ή ενδιάμεσων πληρωμών.
Η Ελλάδα, όπως και άλλες χώρες με αντίστοιχα προβλήματα, καλείται να συμμορφωθεί πλήρως με την ευρωπαϊκή νομοθεσία, ώστε να αποφύγει πρόστιμα και κυρίως τον κίνδυνο απώλειας επιδοτήσεων για τους αγρότες.
Τον συντονισμό των μεταρρυθμίσεων έχει αναλάβει ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, σε συνεργασία με τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστα Τσιάρα, τον ΟΠΕΚΕΠΕ και την ΑΑΔΕ. Μετά από επίσκεψή του στις Βρυξέλλες τον Ιούνιο, ο κ. Χατζηδάκης εξασφάλισε την έγκριση για τη μεταφορά του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ έως τον Μάρτιο του 2026, καθώς και τη δημιουργία κοινής task force με στελέχη της Κομισιόν για συνεχή παρακολούθηση και επίλυση προβλημάτων.
Κυβερνητικές πηγές αναγνωρίζουν τη δυσκολία του εγχειρήματος, καθώς απαιτείται ταυτόχρονα η διόρθωση χρόνιων παθογενειών και η απρόσκοπτη καταβολή των ενισχύσεων. «Δεν υπάρχει περιθώριο για λάθη», τονίζει ο κ. Χατζηδάκης, επισημαίνοντας ότι κάθε αστοχία θα έχει άμεσο αντίκτυπο στους αγρότες.
Το 2026 αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία ένα πλήρως αναβαθμισμένο σύστημα πληρωμών, ωστόσο το πρόβλημα εντοπίζεται στο τρέχον έτος, όπου οι πληρωμές πρέπει να γίνουν με το υφιστάμενο – και ακόμη προβληματικό – σύστημα. Παρά τις διορθώσεις που έχουν γίνει, οι δυσλειτουργίες παραμένουν, με την κυβέρνηση να επισημαίνει ότι οι απαραίτητοι έλεγχοι είναι προϋπόθεση για την καταβολή των ενισχύσεων.
Φέτος, για πρώτη φορά, η ΑΑΔΕ έχει αναλάβει τους διασταυρωτικούς ελέγχους (ΑΤΑΚ, ΑΦΜ, Ε9, Κτηματολόγιο), ενώ η παροχή του Αριθμού Ταυτότητας Ακινήτου (ΑΤΑΚ) είναι υποχρεωτική για την πληρωμή. Από τις 6,7 εκατ. δηλώσεις αγροτεμαχίων, το 6,4% περιλαμβάνει μη έγκυρο ΑΤΑΚ και θα ειδοποιηθεί από την ΑΑΔΕ για διόρθωση. Επιπλέον, το 4% των αγροτεμαχίων – κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα – δεν διαθέτει ΑΤΑΚ, λόγω ιδιοκτησιακών ιδιαιτεροτήτων.
Ο ΟΠΕΚΕΠΕ έχει καταθέσει προτάσεις στην Κομισιόν για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα, ζητώντας ειδική ρύθμιση για μικρά αγροτεμάχια έως 15 στρέμματα, όπου η ύπαρξη πολλών συνιδιοκτητών δυσχεραίνει την έκδοση ΑΤΑΚ. Προτείνεται η αντικατάσταση του ΑΤΑΚ με εναλλακτικά έγγραφα, όπως ΚΑΕΚ, τίτλοι ιδιοκτησίας ή μισθωτήρια συμβόλαια.
Παράλληλα, ο ΟΠΕΚΕΠΕ εισηγείται στην Κομισιόν λύσεις για την πληρωμή των αγροτών με προβλήματα ΑΤΑΚ, όπως προκαταβολή ενίσχυσης ή κατάθεση δικαιολογητικών έως 15 ημέρες πριν την πληρωμή.
Σε εξέλιξη βρίσκεται και η διευθέτηση παλαιότερων εκκρεμοτήτων, με προτεραιότητα στις αποζημιώσεις για τις καταστροφές του Daniel, τις ζωοτροφές, την ευλογιά και τις ενισχύσεις για τη βιολογική γεωργία και κτηνοτροφία.
Η κυβέρνηση επιδιώκει να αποκαταστήσει την αξιοπιστία της χώρας στις Βρυξέλλες και να διασφαλίσει ότι οι αγρότες θα λάβουν τις ενισχύσεις που δικαιούνται, χωρίς νέες καθυστερήσεις ή αποκλεισμούς.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ