Συμφωνία για τις Σπάνιες Γαίες: Πήραν αυτό που ήθελαν οι ΗΠΑ
Μετά από περίπου 100 ημέρες έντονων διαπραγματεύσεων, στις οποίες ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επέμενε σε εμπράγματες εξασφαλίσεις μέσω συμφωνίας για την εκμετάλλευση των ουκρανικών σπάνιων γαιών, Κίεβο και Ουάσιγκτον κατέληξαν στην υπογραφή ενός επίσημου μνημονίου κατανόησης. Αυτό αποτελεί το πρώτο στάδιο μιας ευρύτερης συμφωνίας, η οποία όμως φέρει τα σημάδια των δύσκολων διαπραγματεύσεων.
Παρά τις, ορισμένες φορές, ακραίες πιέσεις προς το Κίεβο, ο Ντόναλντ Τραμπ φαίνεται να παίρνει αυτό που ζητούσε, αλλά όχι στον βαθμό και με τους όρους που είχε αρχικά προτείνει. Από την πλευρά της, η Ουκρανία παρέχει πρόσβαση στα σημαντικά κοιτάσματά της στις ΗΠΑ, χωρίς όμως να εξασφαλίζει τις δεσμεύσεις ασφαλείας που είχε ζητήσει ο Πρόεδρος Ζελένσκι. Το μνημόνιο διασφαλίζει μια μελλοντική συνεργασία, ακόμη και με μια αμερικανική διοίκηση που δεν υπήρξε πάντα φιλική.
Η διαδρομή προς τη συμφωνία ήταν κάθε άλλο παρά ομαλή, διαμορφώνοντας ένα νέο πλαίσιο στις σχέσεις μεταξύ του Λευκού Οίκου και του Κιέβου. Η απαίτηση του Τραμπ για εκμετάλλευση του 50% των κοιτασμάτων χωρίς χρονικό όριο, οδήγησε στην δημόσια απαίτηση της Ουκρανίας για αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας ως αντάλλαγμα, στη γνωστή on camera ρήξη και την εκδίωξη του Ζελένσκι από την Ουάσιγκτον, καθώς και σε ένα σύντομο πάγωμα της στρατιωτικής βοήθειας.
Λεπτομέρειες των όρων δεν έχουν γίνει γνωστές, ωστόσο το γεγονός ότι υπογράφηκε σε επίπεδο εκπροσώπων και όχι προέδρων, υποδηλώνει αμοιβαίες υποχωρήσεις. Αναλυτές εκτιμούν πως η συμφωνία αποτελεί ένα πρώτο βήμα προσέγγισης, αλλά δεν διαφέρει σημαντικά από αντίστοιχη συμφωνία της Ουκρανίας με την Ευρώπη.
Για τον Ντόναλντ Τραμπ, που έχει ξεπεράσει το ορόσημο των 100 ημερών χωρίς οριστική λύση στον πόλεμο, αυτή η συμφωνία αποτελεί ένα απτό, αν και περιορισμένο, αποτέλεσμα των προσπαθειών του. Ωστόσο, δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι οι ΗΠΑ έχουν λάβει εγγυήσεις για τα δισεκατομμύρια δολάρια που έχουν δαπανηθεί σε βοήθεια προς την Ουκρανία. Ούτε το Κίεβο εξασφάλισε κάτι ουσιαστικό για το πεδίο της μάχης, πέρα από την επίσημη αναγνώριση της Ουκρανίας ως ανεξάρτητης χώρας μέσω μιας διακρατικής συμφωνίας.
Η συμφωνία αναμένεται να ασκήσει, έστω και έμμεσα, μια πρώτη πίεση στη Ρωσία. Ορισμένα από τα κατεχόμενα στα ανατολικά της Ουκρανίας εδάφη είναι πλούσια σε αυτά τα κοιτάσματα. Η υπογραφή της συμφωνίας είναι μια έμμεση αναγνώριση από την Ουάσιγκτον ότι αυτά τα εδάφη δεν είναι ρωσικά, όπως αξιώνει η Μόσχα. Μένει να φανεί πώς θα χρησιμοποιήσει ο Τραμπ αυτό το πρώτο επίσημο έγγραφο στις επόμενες διαπραγματεύσεις και αν υπάρχει όντως κάποιο σχέδιο λύσης μετά από τόσες άκαρπες προσπάθειες.
Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ