Πρόσφατα ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας στην παρουσίαση του νέου πολυνομοσχεδίου με τίτλο «Χάρτης μετάβασης των Ενόπλων Δυνάμεων στη Νέα Εποχή» αποκάλυψε στοιχεία για την θητεία τα οποία ειλικρινά σοκάρουν.
Την τελευταία 5ετία (από το 2020) δόθηκαν 46.664 απαλλαγές στράτευσης για λόγους υγείας, με το 76% αυτών να αφορούν ψυχολογικούς λόγους. Ένας «υπέρογκος» αριθμός. Επίσης, το 2024, οι ανυπότακτοι έφτασαν τους 36.663, νέοι δηλαδή, που δεν προσήλθαν να καταταγούν στις Ένοπλες Δυνάμεις μετά την πρόσκλησή τους.
Την ίδια ώρα κλείνουν Μονάδες και Στρατόπεδα σε όλη την Ελλάδα με το πρόσχημα της χαμηλής επάνδρωσης.
Και εύλογα αναρωτιέται κάποιος. Γιατί δεν προσπαθούμε να λύσουμε το θέμα των ανυπότακτών και των απαλλαγών για να μπορέσουμε να έχουμε περισσότερους οπλίτες στις Μονάδες; Δεν μπορούμε, ή αυτό εξυπηρετεί κάποια πολιτική σκοπιμότητα; Η σκληρή αλήθεια δείχνει το δεύτερο. Όπως είχε πει κάποτε ένας πρώην Πρωθυπουργός «ο στρατός παραμένει ένας χώρος όπου βουλευτές και πολιτευτές, κυβερνητικοί ή μη, μπορούν να κάνουν το ρουσφετάκι τους και τις εξυπηρετήσεις τους».
Επιπρόσθετα, στην ελληνική νομολογία έχει εισαχθεί ο όρος του «αντιρρησία συνείδησης», για όσους πολίτες επικαλούνται θρησκευτικές ή ιδεολογικές πεποιθήσεις και αρνούνται την στράτευσή τους. Έτσι, αντί για στρατεύσιμη θητεία, εκπληρώνουν άοπλη ή κοινωνική εναλλακτική θητεία, η οποία δεν έχει κανένα όφελος για την Εθνική μας Άμυνα.
Το αξιοσημείωτο είναι ότι όσοι λαμβάνουν απαλλαγή στράτευσης (αντιρρησίες συνείδησης, ψυχολογικά, ανυπότακτοι, κλπ) δεν έχουν την παραμικρή συνέπεια. Έτσι όταν απαιτείται να προσκομίσουν «Πιστοποιητικό Στρατολογικής Κατάστασης» αυτό αναφέρει ότι «δεν υπέχει στρατιωτική υποχρέωση», χωρίς να δίνονται περεταίρω εξηγήσεις. Δηλαδή ένας πολίτης χρησιμοποιεί στο Κράτος ένα προσωπικό δεδομένο του για να λάβει απαλλαγή στράτευσης και αμέσως μετά αυτό μετατρέπεται σε «ευαίσθητο προσωπικό δεδομένο» που δεν πρέπει να το γνωρίζει κανείς. Ούτε το Κράτος. Έτσι, ένας που έλαβε απαλλαγή στράτευσης για ψυχολογικούς λόγους (π.χ. χρήση ναρκωτικών, ή λόγω ψυχασθένειας) μπορεί να διορίζεται στο δημόσιο, να έχει δίπλωμα οδήγησης ή άδεια οπλοφορίας. Μπορεί ακόμα να γίνει και Υπουργός χωρίς να έχει εκπληρώσει τις στρατιωτικές του υποχρεώσεις και αυτό να αποκρύπτεται από τον ελληνικό λαό. Παλαιότερα η εκπλήρωση της θητείας αποτελούσε σοβαρό κριτήριο για την μετέπειτα επαγγελματική και κοινωνική ζωή. Ακόμα και στο θέμα του γάμου αποτελούσε κριτήριο.
Σύμφωνα με το άρθρο 4 του Συντάγματος «Κάθε Έλληνας που μπορεί να φέρει όπλα είναι υποχρεωμένος να συντελεί στην άμυνα της Πατρίδας». Με βάση όμως την ισχύουσα νομοθεσία (ν.3421/2005 «Στρατολογία των Ελλήνων) με όλες τις τροποποιήσεις που έχουν επέλθει, η υποχρέωση στράτευσης καθίσταται μία πολύ χαλαρή υποχρέωση για τους Έλληνες πολίτες και φυσικά απουσιάζουν, ή είναι ελάχιστες, οι συνέπειες και κυρώσεις για όσους αποφεύγουν την στράτευση.
Το αίσθημα περί δικαίου και ισονομίας μεταξύ των πολιτών συντηρεί μία κοινωνία και ως εκ τούτου κάθε Κυβέρνηση θα έπρεπε να λαμβάνει όλα τα αναγκαία μέτρα για την εμπέδωση του. Ιδιαίτερα στα θέματα στράτευσης, που έχουν σχέση με την Εθνική μας Άμυνα, όλοι οι πολίτες θα πρέπει να αισθάνονται ότι είναι ίσοι έναντι του Συντάγματος και των Νόμων και δεν υπάρχουν αδικίες. Άλλωστε, βρισκόμαστε σε μια εποχή μεγάλης γεωπολιτικής αστάθειας και συνεχόμενων συγκρούσεων στην ευρύτερη περιοχή μας και πρέπει να είμαστε καθόλα έτοιμοι.
Τι πρέπει συνεπώς να γίνει για να περιορισθεί το φαινόμενο;
- Εθνική διαπαιδαγώγηση.
Πρώτα πρέπει να αρχίσουμε από τα σχολικά βιβλία και τις αίθουσες όπου απουσιάζει οποιαδήποτε αναφορά για την στρατιωτική θητεία και την αξία και προσφορά της στην πατρίδα μας. Εάν δεν προβληθεί ο Έλληνας στρατιώτης ως παράδειγμα «καλού καγαθού» πολίτη ο οποίος είναι εκπαιδευμένος και έχει εθνικό φρόνημα για να υπερασπιστεί την πατρίδα όποτε απαιτηθεί, τότε στους μικρούς μαθητές θα δημιουργείται μια εσφαλμένη εικόνα για την θητεία, η οποία μπορεί να γίνει και αρνητική. Το σχολείο δημιουργεί πρότυπα συμπεριφοράς και αποδοχής. Εάν, αντί για woke κουλτούρα και θεωρίες περί «συμπερίληψης» και εθνομηδενισμού, είχαμε προώθηση της φιλοπατρίας και της ιστορίας μας τότε δεν θα είχαμε τόσους ανυπότακτους. Δεν μπορεί να υπάρχουν βιβλία δημοτικού που να λένε ότι «η Ιταλία μας κήρυξε τον πόλεμο και εμείς πήγαμε στα υπόγεια». Αυτό πέραν του ότι είναι ψευδές, διδάσκει δειλία, ηττοπάθεια και αφιλοπατρία. Συνεπώς η μεγάλη ζημιά γίνεται στο σχολείο.
Παράλληλα πρέπει να γίνουν ενημερώσεις σε σχολεία από κατάλληλα στελέχη των Ενόπλων Δυνάμεων για να γνωρίσουν οι μαθητές την στρατιωτική ζωή και αποστολή, τόσο σε ότι αφορά την θητεία, όσο και σε ότι αφορά την στρατιωτική σταδιοδρομία. Ας μη παραβλέπουμε ότι και τα μεγάλα κενά στις Στρατιωτικές Σχολές έχουν την εξήγηση τους στην ποιότητα της παρεχόμενης παιδείας μας.
- Θητεία = εκπαίδευση
Η στρατιωτική θητεία αποσκοπεί στο να εκπαιδεύσει πολίτες για να τους κάνει οπλίτες και μαχητές. Σίγουρα δεν έχει αποστολή να παρέχει «δεξιότητες» στους νέους για την αγορά εργασίας. Οι Ένοπλες Δυνάμεις δεν μπορούν να γίνουν ένα ιδιότυπο ΙΕΚ. Το πόσο σημαντική είναι η εκπαίδευση δεν θα πρέπει να περιμένουμε να το διαπιστώσουμε σε έναν πόλεμο. Είναι θέμα Εθνικής επιβίωσης. Συνεπώς, η θητεία δεν θα πρέπει να είναι χαμένος χρόνος, αλλά χρόνος εκπαίδευσης, ασκήσεων, σκληραγωγίας και ανάδειξης των στρατιωτικών αρετών, όπως είναι η πειθαρχία, το πνεύμα μονάδας (ενότητας) και η συναδελφική αλληλεγγύη. Στοιχεία που είναι χρήσιμα όχι μόνο σε μία στρατιωτική μονάδα, αλλά και στην μετέπειτα κοινωνική ζωή των νέων. Για να γίνουν όμως όλα αυτά πρέπει να καταργηθεί το λεγόμενο «ρουσφέτι» αρχίζοντας από τα υπουργικά γραφεία.
- Αναγνώριση συντάξιμης θητείας
Οι πολίτες που για διάφορους λόγους απαλλάσσονται από την υποχρέωση στράτευσης, έχουν τη δυνατότητα να εισέλθουν άμεσα στην αγορά εργασίας, να αποκτούν προϋπηρεσία, και, κυρίως, να θεμελιώνουν ασφαλιστικά δικαιώματα για το χρονικό διάστημα, κατά το οποίο οι συνομήλικοί τους υπηρετούν τη στρατιωτική τους θητεία. Συνεπώς, θα πρέπει να αναγνωρισθεί η στρατιωτική θητεία ως πλασματικός συντάξιμος χρόνο, άνευ οποιασδήποτε οικονομικής εξαγοράς, ως ελάχιστη ανταπόδοση της Πολιτείας για όσους εκπλήρωσαν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις. Είναι θέμα δικαιοσύνης.
- Υποχρεωτική στράτευση στα 18
Η στράτευση των νέων πρέπει να γίνεται στα 18 χωρίς καμιά εξαίρεση και οι σπουδές να ακολουθούν. Το νεαρό της ηλικίας και το γεγονός ότι δεν έχουν ακόμα επαγγελματικές ή εκπαιδευτικές υποχρεώσεις θα τους βοηθήσει ποιο εύκολα να προσαρμοσθούν στην στρατιωτική ζωή αλλά και να προσφέρουν περισσότερα. Όταν ένας νέος αρχίσει σπουδές, μεταπτυχιακά κλπ και του παρουσιάζονται οι διάφορες επαγγελματικές ευκαιρίες δεν έχει την διάθεση να υπηρετήσει και εάν το κάνει, θα το κάνει με δυσκολία και χωρίς διάθεση προσφοράς.
- Αλλαγή Νομοθεσίας και επιβολή κυρώσεων
Τέλος πρέπει να τροποποιηθεί πλήρως η υφιστάμενη νομοθεσία για την Στράτευση, να θεσπιστούν και να εφαρμοσθούν αυστηρές κυρώσεις για όσους την αποφεύγουν. Δεν είναι δυνατόν κάποιος όταν έχει οφειλές σε μια Τράπεζα να του παίρνουν το σπίτι, ενώ όσοι δεν εκπληρώνουν τις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις να μην έχουν καμιά συνέπεια. Επίσης δεν είναι αποδεκτό για μία δημοκρατική κοινωνία να υπάρχουν «παράθυρα» χρηματικής εξαγοράς της θητείας. Αυτό είναι απαράδεκτο, άδικο και επιφέρει αποδιοργάνωση στην κοινωνία.
Πριν λίγες ημέρες εορτάσαμε την εθνική επέτειο της 28ης Οκτωβρίου 1940. Άραγε σε πόσα σχολεία ακούσθηκε το τραγούδι της ανεπανάληπτης Σοφίας Βέμπο «με το χαμόγελο στα χείλη πάνε οι φαντάροι μας μπροστά» και το «Παιδία της Ελλάδος παιδιά που σκληρά πολεμάτε πάνω στα βουνά»; Πόσοι δάσκαλοι και καθηγητές εξήγησαν το έπος που έγραψαν οι ηρωικοί στρατιώτες μας (αξιωματικοί και οπλίτες) στα βουνά της Πίνδου;
Χωρίς εθνικό φρόνημα η θητεία μετατρέπεται σε αγγαρεία και χαμένο χρόνο.
—————————————-
* Ο Ιωάννης Ιντζές είναι Αντιστράτηγος ε.α. απόφοιτος της Σχολής Εθνικής Άμυνας και κάτοχος Μεταπτυχιακού στην «Εφαρμοσμένη Στρατηγική και τη Διεθνή Ασφάλεια». Είναι Διευθυντής του Πολιτικού Γραφείου του Προέδρου της ΝΙΚΗΣ και Επιστημονικός Συνεργάτης στην Βουλή, Υπεύθυνος του Τομέα Εθνικής Άμυνας και αναπληρωματικό μέλος του Εθνικού Συμβουλίου Εξωτερικής Πολιτικής.